Earth Komisyonu'nun Dünya sistemi sınırları, çevirileri ve dönüşümleri hakkındaki raporu The Lancet Planetary Health dergisinde 11 Eylül 2024 tarihinde yayınlandı. Araştırma raporu, gezegenin gelecekte herkese temel bir yaşam standardı sağlayabilmesinin ancak ekonomik sistem ve teknolojilerin önemli ölçüde dönüştürülmesi ve kritik kaynakların daha adil bir şekilde kullanılması, yönetilmesi ve paylaşılmasıyla mümkün olabileceğini göstermektedir. Rapor, 60’tan fazla önde gelen doğa ve sosyal bilimci tarafından ortaklaşa yazıldı. Dr. Joyeeta Gupta, Dr. Xuemei Bai ve Dr. Diana Liverman tarafından yönetildi. Bilim insanları ilk kez güvenlik (istikrarlı bir gezegen) ve adaleti (insanların zarardan korunması) aynı birimlerde ölçerek, adaletin gezegenin ve insanların güvenliği için bir ön koşul olduğunu ortaya koydu.
Bu araştırma komisyonunda, güvenli ve adil Dünya sistemi sınırlarının (ESB'ler) belirlenmesi, insan onuru ve yoksulluktan kaçışı sağlamak için gereken doğal kaynaklara asgari erişim değerlendirilmektedir. Kilit aktörler tarafından eyleme geçilmesi için bilim temelli hedefleri bilgilendirmek amacıyla ESB'lerin ölçekler arasında çevrilmesi ihtiyacı (ve bunu yaparken karşılaşılan zorluklar) tartışılarak, güvenli ve adil bir gelecek yaratmak için gerekli sistem dönüşümleri belirlenerek sonuca varılmıştır. Bu makale, insanlara ve doğaya verilen zararın en aza indirilebileceği ve herkesin ihtiyaçlarının karşılanabileceği “Güvenli ve Adil Alanı” tanımlamakta ve bu Alan’a ulaşmanın ve orada kalmanın yollarını ortaya koymaktadır. 2050'de insan popülasyonları için kaynak erişim ihtiyaçları ve bunların Dünya sistemi üzerindeki olası etkileri komisyon tarafından tahmin edilmektedir. Bu tahmine göre, dünyadaki herkes kaynaklara yalnızca asgari düzeyde erişimle yaşasa bile (ne daha fazla, ne daha az), örneğin enerji ve gıda sistemlerinde dönüşümler olmadığı sürece, güvenli ve adil iklim ESB'sinin 2050'ye kadar aşılacağı öngörülmektedir. Bu nedenle, güvenli ve adil bir koridor ancak radikal toplumsal dönüşümler ve teknolojik değişikliklerle mümkün olacaktır. Araştırma ile insanlığı güvenli ve adil bir koridora taşıyabilecek, istikrarsızlık, adaletsizlik ve insan sağlığına zarar verme risklerini azaltabilecek sistem dönüşümleri tartışılmakta ve dönüşümler hedeflenmektedir. Dünya sistemi değişikliğinin ve kırılganlığının itici güçlerini ve sistemik dönüşümlere yönelik kurumsal ve sosyal engelleri ele alınarak, tüketimi azaltmak ve yeniden tahsis etmeyi, ekonomik sistemleri, teknolojiyi ve yönetimi değiştirmeyi içermektedir. Ayrıca araştırmada eşitsizliklerin ve sınırlı kaynakların bir azınlık tarafından aşırı tüketiminin bu daralmanın temel nedenleri olduğu ortaya konuldu.
Araştırma, gezegenin ve insanların sağlığının risk altında olduğunu ve küresel ortak alanların (yani Dünya'daki yaşamı destekleyen doğal sistemlerin) bozulması enerji, gıda ve su güvensizliğini, hastalık, felaket, yerinden edilme ve çatışma riskini arttırdığını ortaya koymaktadır. Ayrıca gezegenin nerelerinde Güvenli ve Adil sınırların ihlal edildiğine bakmış ve bunu iklim değişikliği, biyoçeşitlilik kaybı, kirlilik ve su kıtlığından zarar gören yoksulluk içinde yaşayan insanlar olduğu araştırmada yer almaktadır. Bulgular, insanların ve ekosistemlerin sağlığını etkileyen Dünya sistemi değişikliğinden en çok etkilenenlerin halihazırda hassas durumda olan topluluklar olduğunu, ancak zenginler de dahil olmak üzere herkesin risk altında olduğunu göstermektedir. Bilim insanları makalede; adil, sağlıklı ve güvenli bir gezegen olmazsa olmaz demektedirler. Fiziksel ve ruhsal refah da dahil olmak üzere iyi sağlık, temel bir insan hakkıdır. Herkes için sağlıklı bir gezegeni teşvik etmek, Dünya sisteminin kritik işlevlerinin korunmasını, insan sağlığı ve refahının iyileştirilmesini ve tüm insanların refaha kavuşmalarını sağlayacak asgari ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlamak için bir Dünya sistemi adaleti yaklaşımı gerektireceğini belirtmektedir.
Güvenli ve Adil Alan, insanların ve gezegenin gelişmeye devam edebileceği, fırsatlar açısından zengin kalan alana ulaşabilmek için, rapor üç alanda değişim çağrısında bulunmaktadır.
Politika yapıcılar, işletmeler, sivil toplum ve topluluklar arasında iyi koordine edilmiş bir çaba, ekonomiyi yönetme şeklinde değişiklikler yapılmasına neden olacaktır. Bu durum ise doğa ve iklim üzerindeki baskıyı azaltırken eşitsizliği ele alabilecek yeni politikalar ve finansman mekanizmaları bulunmasını sağlayacaktır.
Dönüşümün temelinde, toplumun her seviyesinde kaynakların daha verimli ve etkin yönetimi, paylaşımı ve kullanımı gereklidir.
Sürdürülebilir ve uygun maliyetli teknolojilere yatırım yapılması, özellikle de alanın çok az olduğu veya hiç kalmadığı yerlerde, daha az kaynak kullanmamıza ve herkes için Güvenli ve Adil Alanın yeniden açılmasına yardımcı olmak için gereklidir.
Küresel ısınma, Dünya sisteminin istikrarını ve şimdiki ve gelecek nesillerin yaşamlarını ve geçim kaynaklarını tehdit etmektedir. Bu tehdidin nedenleri ve etkileri eşitsiz bir şekilde dağılmıştır. Her yıl yaklaşık 9 milyon erken ölüm, hava ve su kirliliğine maruz kalmayla bağlantılıdır. 3,2 milyar insan toprak bozulmasından ve milyonlarca insan hastalıklardan, artan sıcaklıklardan ve aşırı hava olaylarından etkilenmektedir. Özellikle yoksulluk içinde yaşayan insanlar risk altındadır. Dang humması, sıtma ve kolera gibi vektör ve su yoluyla bulaşan hastalıklar, özellikle yoksul ve dışlanmış insanlar ve zayıf sağlık sistemlerine sahip yerlerdeki insanlar için bir risk oluşturmaktadır. Bu nedenle herkesin Dünya'nın temel sistemlerinin istikrarını tehlikeye atmadan temel ihtiyaçlarını karşılayabileceği Güvenli ve adil koridor alanı oluşturulmalıdır. Suya, gıdaya, enerjiye ve altyapıya erişim seviyesi tanımlamak için uluslararası değerlendirmelerle tutarlı hedefler belirlenmelidir. Analiz, güvenli ve adil koridorda yaşamanın, daha sürdürülebilir teknolojiler ve kaynakların yeniden dağıtımı yoluyla üretim ve tüketim sistemlerinde temel dönüşümler gerektirdiğini savunmaktadır. Sosyoekonomik kaygıların Dünya sistemi sınırlarına (ESB) entegre edilmesi (gezegenin istikrarını ve insanların güvenliğini korumak için uyulması gereken sınırlar) Dünya sisteminin istikrarlı bir duruma ulaşmasını kolaylaştıracak ve böylece insan sağlığını ve refahını destekleyecektir. (Kaynak:Makale; Güvenli bir gezegende adil bir dünya: Lancet Planetary Health:Earth Komisyonu'nun Dünya sistemi sınırları, çevirileri ve dönüşümleri hakkındaki raporu )